Borsada bir yatırım aracının yalnızca fiyatı değil, ne kadar kolay alınıp satılabildiği de önemlidir. Bir varlığın piyasa değerinde belirgin bir değişim oluşmadan kısa sürede nakde çevrilebilmesi likidite kavramıyla açıklanır. Likidite düzeyi; işlem hacmi, alış ve satış fiyatları arasındaki fark, emir defteri derinliği ve işlemlerin gerçekleşme hızı gibi göstergeler üzerinden değerlendirilebilir. Bu yazımızda likiditenin ne anlama geldiğini, neden önemli olduğunu, hisse senetlerinde hangi göstergelerle ölçüldüğünü ve şirketlerin kısa vadeli ödeme gücünü gösteren likidite oranlarının nasıl hesaplandığını öğrenebilirsiniz. Ayrıca yüksek ve düşük likiditenin hem yatırım işlemleri hem de şirketlerin finansal yapısı üzerindeki etkilerini inceleyebilirsiniz.
ANA BAŞLIKLAR
Likidite Nedir?
Likidite nedir sorusu, bir varlığın piyasa değerinde belirgin bir değişim oluşmadan ne kadar hızlı nakde çevrilebildiğini gösteren özellik şeklinde yanıtlanabilir. Likidite ne demek daha ayrıntılı incelendiğinde hızın tek başına yeterli olmadığı görülür. Bir varlığın hızlı satılabilmesi ancak bu satış sırasında fiyatının önemli ölçüde düşmesi, likiditenin güçlü olduğu anlamına gelmez. Nakit en likit varlık olarak değerlendirilirken hisse senetleri, tahviller, yatırım fonları, gayrimenkuller ve diğer varlıkların likidite seviyeleri birbirinden farklı olabilir. Borsada yoğun biçimde işlem gören ve emir defterinde çok sayıda alış ile satış emri bulunan hisseler genellikle daha likit kabul edilir. Buna karşılık az sayıda yatırımcının işlem yaptığı hisselerde uygun alıcı veya satıcı bulmak zorlaşabilir.
Likidite Neden Önemlidir?
Likidite, yatırım işlemlerinin istenen zamanda ve piyasa fiyatına yakın seviyelerden gerçekleşmesini kolaylaştırır. Likit piyasalarda emirlerin karşı taraf bulma ihtimali daha yüksektir ve alış-satış fiyat farkı daha sınırlı kalabilir. Şirketler açısından yeterli likidite, tedarikçi ödemeleri, ücretler, vergiler ve kısa vadeli borçların zamanında karşılanmasını destekler. Bu nedenle likidite hem işlem koşullarının hem de finansal dayanıklılığın temel göstergelerinden biridir.
Hisse Senedi Likidite Göstergeleri Nelerdir?
Hisse senedi likiditesini değerlendirirken işlem hacmi, işlem sıklığı, alış-satış fiyat farkı ve emir defteri derinliği birlikte incelenmelidir. Halka açıklık oranı ve fiili dolaşımdaki pay miktarı da işlem görebilecek hisse sayısını etkileyebilir. Ancak bu göstergelerin hiçbiri tek başına kesin sonuç vermez. Örneğin işlem hacmi belirli bir haber nedeniyle geçici olarak yükselebileceği için farklı dönemlerin karşılaştırılması gerekir.
Likidite Oranları Nasıl Hesaplanır?
Likidite oranları, şirketin kısa vadeli borçlarını dönen varlıklarıyla karşılama gücünü ölçmek amacıyla bilanço verileri üzerinden hesaplanır. Cari oran, dönen varlıkların kısa vadeli yükümlülüklere bölünmesiyle; asit-test oranı ise stoklar çıkarıldıktan sonra kalan dönen varlıkların kısa vadeli yükümlülüklere bölünmesiyle bulunur. Nakit oranında hazır değerler ve kolayca nakde çevrilebilen finansal varlıklar dikkate alınır. Likidite oranı hesaplama işlemlerinde kullanılan kalemler değiştiği için likidite oranı nasıl hesaplanır sorusu yanıtlanırken hangi oranın kullanıldığı belirtilmelidir. Dilerseniz BtcTurk | Hisse mobil uygulaması üzerinden şirketlerin finansal tablolarını ve piyasa verilerini takip edebilirsiniz.
Likidite Yüksekse Ne Olur?
Borsada yüksek likidite, emirlerin daha kolay eşleşmesini ve işlemlerin piyasa fiyatına yakın seviyelerden gerçekleşmesini sağlayabilir. Ancak bu durum hissenin mutlaka değer kazanacağı veya düşük risk taşıdığı anlamına gelmez. Şirket bilançosunda yüksek likidite oranı, kısa vadeli borçları karşılayabilecek dönen varlık bulunduğunu gösterebilir. Bununla birlikte likidite oranı kaç olmalı sorusuna tek bir değerle yanıt verilemez; sektör, faaliyet döngüsü ve borç yapısı birlikte değerlendirilmelidir.
Likidite Düşükse Ne Olur?
Düşük likiditeli hisselerde emirlerin gerçekleşmesi zorlaşabilir, alış-satış fiyat farkı genişleyebilir ve büyük işlemler fiyatı daha fazla etkileyebilir. Şirket bilançosunda düşük likidite ise kısa vadeli borçların ödenmesinde güçlük yaşanabileceğine işaret edebilir. Ancak hızlı stok devri, düzenli nakit akışı veya kısa faaliyet döngüsü bulunan şirketler daha düşük oranlarla çalışabilir. Burada paylaşılan bilgiler yalnızca bilgilendirme ve eğitim amacı taşımakta olup yatırım tavsiyesi değildir.
Sıkça Sorulan Sorular
Likidite ile işlem hacmi aynı şey midir?
Hayır. İşlem hacmi belirli bir dönemde gerçekleşen işlemlerin miktarını gösterirken likidite, varlığın fiyatı önemli ölçüde etkilenmeden ne kadar kolay alınıp satılabildiğini ifade eder.
Bir hissenin likit olduğu nasıl anlaşılır?
Yüksek ve düzenli işlem hacmi, dar alış-satış fiyat farkı, sık işlem gerçekleşmesi ve farklı fiyat kademelerinde yeterli emir bulunması hissenin likit olduğuna işaret edebilir.
Likidite oranı kaç olmalı?
Bütün şirketler için geçerli tek bir ideal oran bulunmaz. Oranı şirketin sektörü, faaliyet döngüsü, geçmiş dönemleri ve benzer şirketlerin sonuçlarıyla karşılaştırmanız gerekir.
Düşük likiditeli hisselerde hangi riskler bulunur?
Emirlerin geç gerçekleşmesi, alış ve satış fiyatları arasındaki farkın genişlemesi, fiyatların küçük işlemlerden etkilenmesi ve istenen zamanda satış yapılamaması başlıca risklerdir.
Likidite hisse fiyatını nasıl etkiler?
Yüksek likidite fiyat oluşumunu destekleyebilirken düşük likidite, sınırlı sayıdaki emrin daha sert fiyat hareketleri oluşturmasına neden olabilir. Ancak fiyatın yönünü yalnızca likidite belirlemez.
YASAL UYARI
Burada yer alan bilgi, yorum ve tavsiyeler yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Hiçbir şekilde yönlendirici nitelikte olmayan bu içerik, genel anlamda bilgi vermeyi amaçlamakta olup; bu içeriğin, müşterilerin ve diğer yatırımcıların alım satım kararlarını destekleyebilecek yeterli bilgileri kapsamayabileceği dikkate alınmalıdır. Bu sayfalarda yer alan çeşitli bilgi ve görüşlere dayanılarak yapılacak ileriye dönük yatırımlar ve ticari işlemlerin sonuçlarından ya da ortaya çıkabilecek zararlardan BtcTurk | Hisse sorumlu tutulamaz.
